10 MITÓW NA TEMAT TERMICZNEGO PRZEKSZTAŁCANIA ODPADÓW W POLSCE

Podstawowym narzędziem walki i swoistym fundamentem merytorycznym przeciwników budowy instalacji termicznego przetwarzania odpadów w Polsce jest „10 argumentów przeciw budowie spalarni odpadów w Polsce”.  Autorem tego, przygotowanego na początku lat 90-tych, zbioru jest Pan Paweł Głuszyński. W momencie, kiedy go tworzył w Polsce nie działała żadna taka instalacja, a autor opracowania nie miał lub się nie starał o dostęp do informacji, danych i doświadczeń innych krajów europejskich w których spalarnie działały od początku lat 70-tych. Przez 25 lat jakie minęły od tego momentu w Polsce powstało 8 spalarni odpadów. Tylko w latach 2013-2018 wybudowano i oddano do eksploatacji 7 nowoczesnych zakładów termicznego przekształcania odpadów w Krakowie, Poznaniu, Bydgoszczy, Szczecinie, Białymstoku, Rzeszowie i Koninie.

Powstały one w ramach programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko i były współfinansowane przez Unię Europejską. Dzięki temu mamy możliwość wiarygodnej oceny ich znaczenia dla systemu gospodarki odpadowej oraz wpływu na środowisko. W tym czasie zmieniła się także polityka w zakresie gospodarki odpadami, regulacje prawne i świadomość społeczna.

W świetle posiadanej wiedzy wiadomo już, że tezy stawiane w opracowaniu Pana Pawła Głuszyńskiego okazały się ostatecznie nieprawdą lub po prostu zdezaktualizowały się. Niestety do tej pory nie doczekały się oficjalnego sprostowania lub polemiki, dlatego są dalej bezkrytycznie powielane w dyskusjach na temat planów budowy podobnych projektów w wielu miejscach w Polsce.

Mit nr 1

Spalarnie odpadów: nie da się uniknąć wysypisk.

mit
Spalarnie odpadów: nie da się uniknąć wysypisk.

Prawda

Instalacje termicznego przekształcania odpadów redukują ilość składowanych odpadów na składowiskach praktycznie do zera.

Mit nr 2

Spalanie odpadów jest najdroższą metodą ich niszczenia.

mit
Spalanie odpadów jest najdroższą metodą ich niszczenia.

Prawda

Termiczne przetwarzanie odpadów to obecnie najtańszy sposób ich utylizacji.

Mit nr 3

Rzeczywistość: odpady o niskiej wartości kalorycznej i dużej zawartości substancji trudno lub niepalnych.

mit
Rzeczywistość: odpady o niskiej wartości kalorycznej i dużej zawartości substancji trudno lub niepalnych.

Prawda

Obecnie odpady komunalne zmieszane wytworzone w Polsce posiadają wartość kaloryczną na poziomie 8,5 MJ/kg i na taką właśnie wartość kaloryczną odpadów były projektowane i budowane Instalacje Termicznego Przekształcania Odpadów Komunalnych w Polsce.

Mit nr 4

Marnowanie zasobów.

mit
Marnowanie zasobów.

Prawda

Instalacje wykorzystują odpady, z którymi nic się już nie da zrobić, a których dodatkowo nie można składować.

Mit nr 5

Nie da się uniknąć zanieczyszczeń.

mit
Nie da się uniknąć zanieczyszczeń.

Prawda

Jednak da się. Praktycznie wszystkie odpady są zagospodarowane.

Mit nr 6

Wyniki pomiarów z próbnego spalania nie odzwierciedlają warunków normalnego funkcjonowania spalarni odpadów.

mit
Wyniki pomiarów z próbnego spalania nie odzwierciedlają warunków normalnego funkcjonowania spalarni odpadów.

Prawda

Poziomu emisji są znacznie mniejsze niż wymagania prawne.

Mit nr 7

Brak regulacji prawnych dotyczących budowy i funkcjonowania spalarni odpadów.

mit
Brak regulacji prawnych dotyczących budowy i funkcjonowania spalarni odpadów.

Prawda

W Polsce następujące przepisy prawne regulują powstanie i funkcjonowanie instalacji termicznego przekształcania odpadów.

Mit nr 8

Łamanie prawa i braki w dokumentacji.

mit
Łamanie prawa i braki w dokumentacji.

Prawda

Doświadczenie z budowy 7 Instalacji Termicznego Przekształcania Odpadów pokazało, że wszystkie wymagane prawem procedury zostały skrupulatnie wypełnione wbrew twierdzeniom autora.

Mit nr 9

Brak ogólnokrajowej strategii postępowania z odpadami.

mit
Brak ogólnokrajowej strategii postępowania z odpadami.

Prawda

Krajowy Plan Gospodarki Odpadami 2016-2022 wyznacza kierunki gospodarki odpadami oraz wyznacza hierarchię postępowania z odpadami.

Mit nr 10

Spalarnie w opozycji do przyszłości - redukcja odpadów u źródła i czysta produkcja.

mit
Spalarnie w opozycji do przyszłości - redukcja odpadów u źródła i czysta produkcja.

Prawda

Termiczne przekształcania odpadów przyczynia się do rozwiązania problemów rosnących gór odpadów.